Het nieuwe college van de gemeente Rotterdam plaatste inburgering bovenaan de agenda. Dat leidde tot het in december 2002 gepresenteerde Deltaplan Inburgering. De inzet van de gemeente is niet gering: de komende jaren wordt 133 miljoen euro besteed aan inburgering. Marion Klapwijk van ROC Albeda en Peti Baudoin van ROC Zadkine zijn verantwoordelijk voor een groot deel van de inburgeringstrajecten in Rotterdam. Zij vertellen wat het Deltaplan voor hun instellingen betekent.

De ROC's (regionale opleidingscentra) nemen vanaf 2003 samen jaarlijks rond de vierduizend inburgeringstrajecten voor hun rekening. Vorig jaar waren dat er nog 2.500. Welke veranderingen heeft het Deltaplan voor de ROC's meegebracht? Marion Klapwijk, onderwijsmanager bij ROC Albeda, noemt als eerste punt het gezamenlijke loket voor de intake van nieuwkomers bij de SoZaWe-afdeling Inburgering. Een zeer positieve ontwikkeling, vindt Klapwijk. 'Landelijk loopt het aantal deelnemers aan inburgering terug, maar bij ons stijgt het loodrecht. Voorheen kregen we 35 nieuwkomers per week. Sinds de opening van het gezamenlijke loket is dat zestig tot tachtig per week. Dat is heel mooi.'

Taaleis
Peti Baudoin, directeur opleidingscentrum Zuid van ROC Zadkine, is net als Klapwijk positief over de maatschappelijke stage die alle inburgeraars moeten gaan volgen. Ze maakt zich zorgen over de eis in het Deltaplan dat de taalbeheersing van veertig procent van de nieuwkomers met minimaal twee niveaus moet stijgen. Baudoin: 'Voor Zadkine is dat heel moeilijk omdat wij de laagopgeleide nieuwkomers in huis hebben.' Voor Albeda is de taaleis geen probleem omdat deze ROC vooral de hoger opgeleiden bedient, aldus Klapwijk. 'Ik word er niet zenuwachtig van, maar stel dat je een analfabeet in huis hebt die eerst moet leren lezen en schrijven. Die haalt niveau twee niet binnen de door het Deltaplan gestelde tijd, nooit.' Op haar beurt maakt Klapwijk zich er druk over dat de ROC's vijftien procent minder geld krijgen als het niet lukt om 75 procent van de cursisten voldoende Nederlands te leren om goed te kunnen werken of studeren, én aan een baan of (beroeps)opleiding te helpen. Klapwijk: 'Ik ben voor afrekenen op rendement, we staan voor onze kwaliteit, maar dit is echt niet haalbaar. Ten eerste is dit een kwetsbare doelgroep die bovendien nogal eens uit de stad vertrekt en daarom stopt met het inburgeringstraject. Ten tweede lukte het in de hoogconjunctuur van 2000 gemakkelijker om mensen aan het werk te krijgen dan nu. Je moet heel goed kijken wat haalbaar is en dat regelmatig bijstellen.' Baudoin: 'De eisen zijn voor ons aanleiding om nog beter te proberen om de niveaus van de cursisten zoveel mogelijk te laten stijgen. We zijn nog meer dan voorheen gericht op wat de cursisten nodig hebben voor hun werk of opleiding na de inburgering. Daar lijkt het wethouder Van der Tak uiteindelijk vooral om te gaan, en daar zijn we het natuurlijk mee eens. We passen ons aanbod daarop aan.'

Kwalijke zaken
Voor Klapwijk ligt het grootste knelpunt bij de inperking van de doelgroep 'oudkomers'. 'Vroeger mochten we iedereen binnenlaten die de taal niet machtig was. Nu moet een oudkomer aan veel eisen voldoen: ouder zijn dan achttien jaar, geboren in een arm land en werkloos. Dat leidt tot heel kwalijke zaken. We hebben hier veel leerlingen die in Nederland geboren zijn, naar Marokko of Turkije zijn verhuisd toen ze twee of drie jaar waren, en op hun achttiende weer naar Nederland komen in het kader van gezinshereniging. Dat zijn jonge potentiële werknemers die de taal niet spreken maar die toch geen inburgeringslessen kunnen volgen. 25 procent van de mensen die zich bij ons meldt, staat door deze verdringingproblematiek eindeloos lang op onze wachtlijst. We krijgen nog een kleine hoeveelheid geld om ze via de volwasseneneducatie een inburgeringscursus te laten volgen, maar dat geld wordt steeds minder en het oudkomersgeld wordt meer. Ik vind dat een zeer zwaar probleem. Ik denk dat de Rotterdamse politiek voor een groot deel van het vraagstuk de ogen dichtknijpt.'

Terug naar: Deltaplan inburgering: Rotterdam wil af van vrijblijvende inburgering